Żarnowiec
Dworek Marii Konopnickiej

Gdy w 1902 roku Konopnicka obchodziła 60. rocznicę urodzin i 25-lecie twórczości pisarskiej, wielbiciele jej twórczości kupili dla niej dom z kawałkiem ziemi z datków społeczeństwa.
Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Facebooku
lub na Google+
fot: Cezary Rudziński
Żarnowiec. Dworek Marii Konopnickiej
Starsza córka pisarki, Zofia, w 1957 r. kilka miesięcy przed śmiercią, ofiarowała posiadłość narodowi polskiemu.
Uwaga! Materiał został zamieszczony w naszym portalu już ponad rok temu.
A świat się zmienia… Niektóre informacje praktyczne mogą okazać się nieaktualne!

Stary, trzyhektarowy park z ławeczkami, na których chętnie odpoczywają zarówno turyści jak i okoliczni mieszkańcy, otacza dworek Marii Konopnickiej (1842-1910) w Żarnowcu.

To w gminie Jedlicze, w województwie podkarpackim. Od 1957 r. mieści się w XVIII-wiecznym dworku muzeum poetki. Był to dar narodu, drugi po dworku dla Henryka Sienkiewicza w Oblęgorku, takiego uhonorowania wybitnego twórcy w naszych dziejach.

Od wdzięcznego narodu

Konopnicka jako autorka m.in. „Roty” nie była, delikatnie to określając, mile widziana ani w Prusach i zaborze pruskim ziem polskich, ani w Rosji i zaborze rosyjskim. Przez wiele lat podróżując po Europie zapragnęła znaleźć własne miejsce na ziemi, o czym pisała m.in. w listach do Elizy Orzeszkowej. Gdy w 1902 roku obchodziła 60. rocznicę urodzin i 25-lecie twórczości pisarskiej, wielbiciele jej twórczości, a zwłaszcza komitety jubileuszowe w Krakowie, Lwowie, Poznaniu i Warszawie, zaproponowały kupno dla niej domu z kawałkiem ziemi za środki z datków społeczeństwa. W grę wchodził tylko zabór austriacki, w którym swobody narodowe i kultura polska były najmniej ograniczone. Spośród 36 branych pod uwagę miejsc, wybrano Żarnowiec. Stary dworek ze spichlerzem z lat 1750-75 oraz otaczającym go parkiem kupiono od Jadwigi Biechońskiej. Pisarka przyjechała do niego we wrześniu 1903 r. wraz z przyjaciółką, malarką Marią Dulębianką (1858-1919) i razem w nim zamieszkały. Maria Konopnicka spędzała tu miesiące wiosenne i letnie. Tworzyła, korespondowała, a równocześnie zajmowała się działalnością oświatową i społeczną. Z tego też dworku wyjechała po siedmiu latach,  15 września 1910 roku do sanatorium „Kiselki” we Lwowie, w którym zmarła 8 października. Pochowana została na Cmentarzu Łyczakowskim, a jej grób należy do najczęściej odwiedzanych przez rodaków.

Dar córki pisarki

Dworek odziedziczyły córki Marii Konopnickiej, Zofia Mickiewiczowa (1866-1956) i Laura Pytlińska (1872-1935). W latach II wojny światowej był w nim, niemiecki szpital wojskowy. W 1945 r. do dworku wróciła jedyna już właścicielka, starsza córka pisarki, Zofia. I kilka miesięcy przed śmiercią ofiarowała posiadłość narodowi polskiemu. W 1957 r. Ministerstwo Kultury i Sztuki utworzyło w niej Muzeum Marii Konopnickiej. Otwarte zostało ono, po koniecznym remoncie i pracach konserwatorskich,  dopiero 15 września 1960 roku, w ramach ogólnopolskich obchodów 50-lecia śmierci pisarki. Zaś w 1991 r. oddano do użytku budynek wzniesiony na fundamentach dawnego dworskiego spichlerza. Nazwano go Lamusem, a mieszczą się w nim ekspozycje muzealne, bogata biblioteka, administracja i działy merytoryczne muzeum, a także magazyny.

W parku, nad potokiem

Pięknie położone w parku muzeum, obok którego płynie potok Sośnik, wpadający około 150 m dalej do rzeki Jasiołki, ma bogate zbiory. Do najcenniejszych należą rękopisy Marii Konopnickiej, różne, również najstarsze, wydania jej książek, a także ilustracje do jej utworów tak znanych artystów jak Marcin Szancer, Bogdan Zieleniec, Józef Czerwiński, Leonia Janocha, Zofia Fijałkowska czy Danuta Imieliska. Ponadto portrety pisarki namalowane przez Marię Dulębiankę. Jeżeli o nią chodzi, to w Żarnowcu znajduje się największy w Polsce zbiór obrazów tej malarki, która mieszkała w tym dworku w latach 1903-10. Żarnowieckie muzeum gromadzi przedmioty nie tylko dotyczące Marii Konopnickiej. Posiada np. zbiór listów i autografów także innych pisarzy polskich XIX i XX w. m.in. Elizy Orzeszkowej, Józefa Ignacego Kraszewskiego, Stefana i Oktawii Żeromskich, Stanisława Przybyszewskiego. Zbiera także eksponaty rzemiosła artystycznego, sztuki, etnograficzne oraz meble z epoki, niezbędne do wyposażenia pomieszczeń.

Dary i adresy

Bardzo interesująca jest stała ekspozycja darów jubileuszowych, jakie poetka otrzymała z okazji 25-lecia pracy pisarskiej. Obejrzeć można adresy hołdownicze, dyplomy oraz dary od społeczeństwa i instytucji. Inną wartą szczególnej uwagi ekspozycją jest jedna z najciekawszych w Polsce kolekcja stylowych kałamarzy i przyborów na biurko. Podobnie wizerunków polskich orłów z rożnych okresów historycznych. Jak również medali z wizerunkami zarówno Marii Konopnickiej jak i innych pisarzy oraz sławnych Polek.

Zajrzyj na te strony:

Komentarze: brak

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Zobacz, gdzie to jest

Napiszmy razem przewodnik

Dlaczego otwarty? Bo jego pisanie nigdy się nie kończy... Bo może go pisać każdy, także Ty...

przyślij swój tekst i zdjęcia

Jak Wam się podoba?

Co Ci się podoba w Otwartym Przewodniku? Co denerwuje, drażni, przeszkadza? Jakie elementy rozwinąć, by było jeszcze ciekawiej?

Czekamy na Twoją opinię...
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!

Ta strona używa cookies. Można zmienić ich ustawienia w przeglądarce. Dowiedz się więcej o naszej Polityce Cookies

..

Zamknij

Zamknij