Kwidzyn
Gdanisko, czyli krzyżacka toaleta

Autor: Marek Nowak
Woda, płynąc, zabierała nieczystości hen, daleko. A że znaczna liczba krzyżackich zamków znajduje się w dorzeczu Wisły, a Wisła płynie do Gdańska, tam woda niosła krzyżackie nieczystości. Złośliwie więc nazywano ustępowe wieże gdanisko...
Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Facebooku
lub na Google+
fot: Marek Nowak
Kwidzyn. Gdanisko, czyli krzyżacka toaleta
Krzyżacy wysuwali latryny daleko od głównej bryły zamku, dojście prowadzili długim korytarzem wspartym na arkadach.
Uwaga! Materiał został zamieszczony w naszym portalu już ponad rok temu.
A świat się zmienia… Niektóre informacje praktyczne mogą okazać się nieaktualne!

Tę opowieść usłyszymy od przewodnika oprowadzającego nas po każdym chyba krzyżackim zamku. Że rycerze dbali o higienę, że w swoich zamkach budowali toalety, w wysuniętych na zewnątrz wieżach.

Wysuwali je daleko od głównej bryły budynku, dojście prowadzili długim korytarzem wspartym na arkadach. Otwory tej latryny lokowano nad wodą – strumieniem, rzeką, fosą. Woda, płynąc, zabierała nieczystości hen, daleko. A że znaczna liczba krzyżackich zamków znajduje się w dorzeczu Wisły, a Wisła płynie do Gdańska, tam woda niosła krzyżackie nieczystości. Złośliwie więc – Gdańsk podporządkować krzyżakom się nie chciał – nazywano ustępowe wieże gdanisko (dansker, danzker) – od niemieckiej nazwy tego miasta – Danzig. Łatwo wierzę w tę teorię, choć istnieje też inna wywodząca nazwę wieży z języka pruskiego, w którym „dansk” miało oznaczać „mokry”, „wilgotny”.

Gdanisko znajdujemy w wielu zamkach, ale głownie krzyżackich. Jest w Gniewie, Malborku, Toruniu. Kwidzyn (krzyżacki Marienwerder) przyjął ją za jeden z symboli miasta. Wieża ustępowa w tym mieście jest bowiem największa (a może i najstarsza?) w Europie. Istniała już w 1393 roku, stoi więc już ponad 620 lat. Prowadzi do niej korytarz długi na 54 metry. Wiedzie z zachodniego skrzydła zamku na poziomie pierwszego piętra, ma 4,75 m szerokości i jest oparty na pięciu arkadach. Ich filary mają wysokość 8,5 m, ostatni – 13 m od poziomu ziemi. Wieża wysoka jest na 25 m i ma 8,75 m szerokości. Teraz pod nią jest sucho i poprowadzono ulicę, kiedyś przepływała tędy rzeka Liwa, dopływ Nogatu. Główne koryto Wisły odległe jest od zamku o około 5 km.

Latryna wewnątrz wieży była dość obszernym pomieszczeniem z ceglaną posadzką i krzyżowo-żebrowym sklepieniem. W posadzce znajduje otwór ustępowy. Stały ponad nim ponoć aż cztery ustępowe kabiny. Podobno jedna z nich miała ukrytą zapadnię, której Krzyżacy używali do pozbywania się niewygodnych gości…

Teraz w gdanisku znajduje się jedna z ekspozycji kwidzyńskiego muzeum. Z wieży roztacza się ładny widok na dolinę Wisły.

 

Komentarze: brak

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Zobacz, gdzie to jest

Napiszmy razem przewodnik

Dlaczego otwarty? Bo jego pisanie nigdy się nie kończy... Bo może go pisać każdy, także Ty...

przyślij swój tekst i zdjęcia
ARTYKUŁ NALEŻY DO CYKLU Z biegiem Wisły

Z biegiem Wisły

Wisła, jedna z najmniej zagospodarowanych rzek Europy, ma tajemnice. Odkrywajmy je po kolei... z biegiem rzeki.

Jak Wam się podoba?

Co Ci się podoba w Otwartym Przewodniku? Co denerwuje, drażni, przeszkadza? Jakie elementy rozwinąć, by było jeszcze ciekawiej?

Czekamy na Twoją opinię...
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!

Ta strona używa cookies. Można zmienić ich ustawienia w przeglądarce. Dowiedz się więcej o naszej Polityce Cookies

..

Zamknij

Zamknij