Zakopane
I tak trafisz na Krupówki…

Gdy w roku 1899 doprowadzono do Zakopanego kolej zaczęto dowozić ogniotrwałe materiały budowlane. W miejsce spalonych na Krupówkach drewnianych willi, hotelów i chałup powstawały murowane kamienice...
Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Facebooku
Sprawdź nasz Instagram
fot: Waldemar Rusek
Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
Znajduje się tu wiele stoisk z oscypkami, wiele sieciówek odzieżowych itd. Są i regionalne wyroby ale najwięcej jest ich na targowisku u podnóża Gubałówki.
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…
  • Zakopane. I tak trafisz na Krupówki…

Nawet jeśli nie chcesz, kiedyś trafisz na zakopiański deptak, Krupówki. To główna ulica miasta o długości 1,1 km od podnóża Gubałówki do ulicy Zamoyskiego.

Po odkryciu pokładów rudy żelaza w ilościach pozwalających na przemysłową eksploatację, w roku 1766 przystąpiono do budowy huty w Kuźnicach a rok później w Kościelisku (Dolina Kościeliska). To w Kuźnicach znajdowało się wtedy centrum Zakopanego. Pierwsi turyści i badacze Tatr zatrzymywali się tam. Jednak sąsiedztwo huty i klimat z częstymi mgłami, duża wilgotność i mało słońca skłoniły ich do przeniesienia się.

Najpierw była wąska ścieżka

Życie turystyczne zaczęło się koncentrować wokół wybudowanego w roku 1847 kościoła przy ulicy Kościeliskiej. Letnicy znajdowali zakwaterowanie w góralskich gospodarstwach. Dawniej była tu wąska ścieżka łącząca Zakopane z Kuźnicami. Jednak coraz częściej używana przekształciła się w wiejską drogę. W dolnym jej biegu zaczęto budować pierwsze chałupy jednoizbowe, które z czasem zastępowano klasycznymi chałupami podhalańskimi, dwuizbowymi rozdzielonymi korytarzem. Realizując zapotrzebowania turystów zaczęto budować sanatoria, zakłady lecznicze, domy letniskowe i pensjonaty. Widząc rozwój Zakopanego na początku XX wieku rozpoczęto starania o uzyskanie praw miejskich.

Pierwsze reprezentacyjne budowle

Obok podhalańskich chałup, zaczęły pojawiać się wille w stylu szwajcarskim. Za pierwszą taką willę letniskową uznaje się dom Walerego Eliasza, który wzniesiono przy Krupówkach w latach 1876-77.  W latach 1877-99 wybudowano pierwszy murowany budynek. Był to kościół Świętej Rodziny (dziś Sanktuarium Najświętszej Rodziny)  pod adresem Krupówki 1. Zbudowany został z ofiar ówczesnego właściciela Zakopanego hrabiego Zamoyskiego i parafian. Następnie powstał drewniany wtedy Dworzec Tatrzański, willa dr. Chałubińskiego, szkoła snycerska, hotel Urbana „Jadwinówka” itd. W roku 1885 odcinek między ulicą Chałubińskiego i dzisiejszą Kraszewskiego nazwano ulicą Zamoyskiego.

Twórcy zakopiańskiego stylu

Do Zakopanego przyjeżdżali znani poeci, malarze, politycy i działacze szukający natchnienia w góralskich motywach na budynkach czy w folklorze. W Zakopanem, które fascynowało odrębną kulturą, próbowano adaptować styl góralski jako narodowy. Tą adaptacją zajął się Stanisław Witkiewicz badając budownictwo, ornamentykę, przedmioty codziennego użytku i kulturę góralską. I stworzył styl zakopiański.

Czytaj dalej - strony: 1 2
Dodano: 5 maja 2019; Aktualizacja 16 czerwca 2019;

Zajrzyj na te strony:

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)

Pisz razem z nami

Dlaczego otwarty? Bo jego pisanie nigdy się nie kończy... Bo może go pisać każdy, także Ty...

przyślij swój tekst i zdjęcia
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!
Zamknij