Iwonicz
Cmentarz choleryczny na skraju wsi

W ramach projektu „Aby umarli mogli żyć” zrewitalizowano cmentarz choleryczny od podstaw. Wykonano ogrodzenie i tablicę pamiątkową z nazwiskami 115 spoczywających w tym miejscu.
Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Facebooku
lub na Google+
fot: Barbara Górecka
Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
Na pomniku nagrobnym jest tablica z napisem „Miejsce spoczynku 114 ofiar cholery w 1831 roku”.
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi
  • Iwonicz. Cmentarz choleryczny na skraju wsi

Schodząc drogą betonową z Lasu Grabińskiego do Iwonicza, można przejść na cmentarz choleryczny w 1831 roku. Miejsce jest dobrze oznakowane, choć do niedawna były w tylko ślady pochówków.

Mieszkańcy Iwonicza-Zdroju w 2013 r. stworzyli Stowarzyszenie „Ocalić od zapomnienia”. Jego celem jest przede wszystkim działanie na rzecz odnowy i konserwacji zabytkowych przydrożnych kapliczek, zabytkowych i historycznych grobów i pomników znajdujących się na terenie gminy Iwonicz. Zaplanowano też konserwację mogił zbiorowych z okresów epidemii, powstań i wojen światowych. Ważnym planem jest propagowanie informacji o historycznych mogiłach i działaniach ludzi w nich pochowanych. Stowarzyszenie różnymi sposobami zdobywa fundusze na swoją działalność i efekty tej działalności są widoczne. Członkowie Stowarzyszenia zrewitalizowali już otoczenie pomnika pomordowanych w Lesie Grabińskim. Stworzyli cmentarz ofiar epidemii cholery.

Strach przed groźną chorobą

Cholera to ostra choroba zakaźna układu pokarmowego. Jest bardzo zaraźliwa a zarazem śmiertelna. Pierwszy atak cholery na ziemiach polskich w XIX wieku miał miejsce w 1831 roku. Prawdopodobnie choroba dotarła tu za sprawą wojsk rosyjskich w czasie Powstania Listopadowego. Epidemie w tamtych czasach uważano za karę Bożą, bo nieznane były przyczyny zakażenia i sposoby leczenia. Chory nie mógł liczyć na żadną pomoc, bo wszyscy się od niego odsuwali. Nawet kapłani obawiali się kontaktu z cierpiącym. Często umierali ze swoimi wiernymi. Ciała wrzucano do ziemnego grobu w sporej odległości od miejsca wybuchu epidemii. Tego miejsca nie odwiedzano ze strachu przed nawrotem choroby, więc o nim zapomniano. Nie stawiano tablic nagrobnych. Czasem był to tylko skromny drewniany krzyż, a czasem skromna kapliczka. O zmarłych szybko zapominano.

Aby umarli mogli żyć

Epidemia w Iwoniczu trwała niespełna dwa miesiące, a ogromnie spustoszyła miejscowość. Po jej ustąpieniu nad miejscem wspólnego pochówku na granicy miejscowości Rogi i Iwonicz, w niewielkim lasku usypano kurhan z drewnianym krzyżem. Dzięki działalności Stowarzyszenia dzisiaj odwiedzamy mały cmentarzyk na którym nie ma nieznanych i zapomnianych. Stowarzyszenie otrzymało dotację, którą przeznaczyło na projekt „Aby umarli mogli żyć”. Zrewitalizowano cmentarz choleryczny od podstaw. Wykonano ogrodzenie i tablicę pamiątkową z nazwiskami 115 spoczywających w tym miejscu. Wśród pochowanych było kilkoro dzieci i ówczesny proboszcz parafii, który udzielał ostatniej posługi. Na pomniku nagrobnym jest tablica z napisem „Miejsce spoczynku 114 ofiar cholery w 1831 roku”. Tą 115 ofiarą był zapewne proboszcz, który został pochowany w innej mogile, ale nie ma na to dowodów.

Warto wiedzieć

W 1847 roku, podczas wybuchu epidemii tyfusu zmarły 83 osoby i proboszcz parafii. Cholera ponownie zaatakowała w 1849 roku, a ofiar było 31. W 1873 roku również cholera zabrała 84 osoby. Nie wiadomo czy ci zmarli zostali pochowani w tym samym miejscu, postawiono jednak także dla nich tablicę pamiątkową.  5 czerwca 2016 roku na cmentarzu cholerycznym odprawiono mszę świętą. Rozpoczęła się od poświęcenia cmentarza. Pogoda nie dopisała w tym dniu. Ulewny deszcz, grzmoty i błyskawice towarzyszyły uroczystościom…

Zajrzyj na te strony:

  • filmik autorki

Komentarze: brak

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Zobacz, gdzie to jest

Napiszmy razem przewodnik

Dlaczego otwarty? Bo jego pisanie nigdy się nie kończy... Bo może go pisać każdy, także Ty...

przyślij swój tekst i zdjęcia

Jak Wam się podoba?

Co Ci się podoba w Otwartym Przewodniku? Co denerwuje, drażni, przeszkadza? Jakie elementy rozwinąć, by było jeszcze ciekawiej?

Czekamy na Twoją opinię...
Obserwuj stronę na Google+
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!

Ta strona używa cookies. Można zmienić ich ustawienia w przeglądarce. Dowiedz się więcej o naszej Polityce Cookies

..

Zamknij

Zamknij