Wieś położona jest na południe od trasy nr 7 Warszawa-Gdańsk, kilka kilometrów na wschód od mostu w Kiezmarku. Dominuje tu tradycyjna zabudowa, wśród której zachowało się wiele budynków drewnianych.

Większość z nich to proste chałupy z dwuspadowymi dachami i bogatym detalem snycerskim. Domy takie budowano zazwyczaj w okresie międzywojennym. W Nowej Kościelnicy zobaczymy także dwa imponujące domy z wystawką podcieniową. Pierwszy z nich został wybudowany przez Wilhelma Klassena w 1840 r. (zdjęcie pierwsze i drugie w galerii). Datę uwieczniono nad drzwiami.

Drugim wyróżniającym się we wsi budynkiem jest olbrzymi dom z wystawką znajdujący się na południowym jej krańcu (zdjęcie główne i trzecie i czwarte w galerii). Od strony wschodniej dom ten przypomina najstarszy dom na Żuławach w Gdańsku-Oruni. Jest to zatem budynek wąskofrontowy, zbudowany całkowicie w technologii ryglowej. Gdy obchodzimy ten dom okazuje się, że ma piętrowe skrzydło wybudowane w parterze w technice wieńcowej, a piętro w ryglówce. Gdy patrzymy z tej strony wydaje się, że jest to typowy szerokofrontowy dom Żuławski ze zburzoną wschodnią częścią.

Wydaję się jednak, że pierwotnie był to dom podobny do tego z Oruni i dopiero później dostawiono do niego skrzydło zachodnie wieńcowe. Jest to zatem dom bardzo stary, najstarszy w Nowej Kościelnicy i jeden z najstarszych na Żuławach, a tym samym i w Polsce. Pochodzi prawdopodobnie z XVIII wieku. Tezę tę potwierdza także wejście do budynku: w ryglowy mur wstawione są archaiczne półokrągle zwieńczone drzwi. Tego typu drzwi możemy oglądać jeszcze dosyć często na Podhalu i w bardzo starych chatach mazurskich.