Kalisz
Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści

W piłkę legioniści internowani w Szczypiornie (dziś przedmieście Kalisza) zaczęli grać jesienią 1917 roku. Historycy na różne sposoby domyślają się, co było pierwowzorem tej gry. A może legioniści sami ją wymyślili i nazwali szczypiorniak?
Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Facebooku
lub na Google+
fot: Waldemar Rusek
Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści
Obóz jeniecki założono w ramach przygotowań do ofensywy na froncie wschodnim. Ulokowano go przy szosie Kalisz-Skalmierzyce, po prawej stronie, w miejscu dzisiejszego kościoła p.w. Podwyższenia Krzyża św. pod adresem ul. Wrocławska 209.
  • Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści
  • Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści
  • Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści
  • Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści
  • Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści
  • Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści
  • Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści
  • Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści
  • Kalisz. Szczypiorno, szczypiorniak i legioniści

Od sierpnia roku 1914 Legiony Polskie skupiały ochotników walczących u boku Austro-Węgier i Niemiec przeciwko Rosji. Inicjatorem ich powstania i dowódcą był Józef Piłsudski.

Początkowo legiony podporządkowane były armii austro-węgierskiej a od 10 kwietnia roku 1917 przeszły pod rozkazy armii niemieckiej i zostały przekształcone w Polską Siłę Zbrojną.

Bez przysięgi

Proces przekształcenia został przerwany w lipcu 1917 roku. Powodem był tekst przysięgi, jaką mieli złożyć legioniści pochodzący z Królestwa Polskiego. Zawierał on drażliwe sformułowania o wiernym dotrzymaniu braterstwa broni wojskom Niemiec i Austrio-Węgier oraz państw z nimi sprzymierzonych, a sama przysięga miała zostać złożona królowi polskiemu – którego nie było.

Jednak prawdziwą przyczyną odmowy były sprawy polityczno-wojskowe. Piłsudski uważał, że po wybuchu rewolucji w Rosji i przystąpieniu Stanów Zjednoczonych do wojny po stronie koalicji należało wycofać się z sojuszu z państwami centralnymi. Dlatego wydał tajne polecenie, żeby legioniści odmówili składania przysięgi. Nie złożyło jej więc 166 oficerów i 3509 podoficerów i szeregowców w jednostkach liniowych oraz 15 oficerów i 1220 podoficerów i szeregowców w jednostkach pomocniczych.

Internowani w Szczypiornie

I choć nie wszyscy odmówili składania przysięgi, to ci którzy to zrobili zostali internowani przez Niemców. Przy granicy prusko-rosyjskiej, która przebiegała między Skalmierzycami a Kaliszem był Obóz Jeniecki Skalmierzyce (Kriegsgefangenenlager Skalmierschütz) założony przez Niemców w roku 1915. Znajdował się on we wsi Szczypiorno znajdującej się po rosyjskiej stronie granicy. Od roku 1976 to dzielnica Kalisza. Uwaga! Niektórzy krewni jeńców szukają obozu w Skalmierzycach. Tu co prawda był obóz w dzisiejszej szkole, ale dopiero podczas II wojny światowej.

Obóz jeniecki założono w ramach przygotowań do ofensywy na froncie wschodnim. Ulokowano go przy szosie Kalisz-Skalmierzyce, po prawej stronie, w miejscu dzisiejszego kościoła p.w. Podwyższenia Krzyża św. pod adresem ul. Wrocławska 209. Podzielony był na kwadraty oddzielone od siebie drutami kolczastymi. Miał kształt nieregularnego prostokąta i powierzchnię ok. 40 ha. Składał się z czterech podobozów (A, B, C, D) przeznaczonych dla jeńców. Były w nim baraki szpitalne, kaplice, kostnice, magazyny, budynki gospodarcze, w których hodowano zwierzęta, kuchnie, łaźnie, mała elektrownia, ujęcia wody, ubikacje, kantyny, itd.

Dwa zgrupowania

Obóz w Szczypiornie miał być kwarantanną dla jeńców z różnych państw Europy. Początkowo byli w nim tylko Rosjanie pracujący w rolnictwie i w przemyśle. Później przywieziono tu Anglików, Francuzów, Amerykanów, Rumunów, Serbów i innych. Przebywała w nim Aleksandra Piłsudska w latach 1915-16 jako więzień polityczny. W roku 1917 obóz podzielono na dwie części. W jednej osadzeni byli jeńcy z wymienionych krajów, do drugiego obozu skierowano legionistów z I i II brygady którzy odmówili przysięgi Niemcom, w liczbie około 3500 ludzi. Dla nich przeznaczono obóz C. Składał się on z 10 bloków. Jeden blok tworzyło 5 baraków, a jeden barak miał dwie sale.

Czytaj dalej - strony: 1 2 3
Dodano: 16 kwietnia 2019; Aktualizacja 29 kwietnia 2019;

Zajrzyj na te strony:

  • Może i ty znajdziesz tu swojego krewnego? Przeczytaj spis pochowanych osób na cmentarzu na Majkowie

Komentarze: 1

    Waldemar , autor, 19 kwietnia 2019 @ 17:36

    Opis zdjęć :
    foto 01 i 02 kościół w miejscu obozu jenieckiego w Szczypiornie , foto 03 , 04, 05 cmentarz w Szczypiornie dziś zwany Ukraińskim , foto 06 pomnik przed IV liceum na ulicy Widok w Kaliszu , foto 07 i 08 miejsce pochówku 7 legionistów na Cmentarzu Miejskim w Kaliszu , foto 09 fragment Cmentarza Majków .

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Zobacz, gdzie to jest

Napiszmy razem przewodnik

Dlaczego otwarty? Bo jego pisanie nigdy się nie kończy... Bo może go pisać każdy, także Ty...

przyślij swój tekst i zdjęcia

Jak Wam się podoba?

Co Ci się podoba w Otwartym Przewodniku? Co denerwuje, drażni, przeszkadza? Jakie elementy rozwinąć, by było jeszcze ciekawiej?

Czekamy na Twoją opinię...
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!

Ta strona używa cookies. Można zmienić ich ustawienia w przeglądarce. Dowiedz się więcej o naszej Polityce Cookies

..

Zamknij

Zamknij