Kościelisko
Uzdrowisko pod Giewontem

W 1928 roku sanatorium Dłuskich przejęło Ministerstwo Spraw Wojskowych i przekształciło je w Wojskowe Domy Wypoczynkowe – WDW. Obecnie to Wojskowy Zespół Wypoczynkowy (WZW) – „Kościelisko”.
Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Facebooku
lub na Google+
fot: Barbara Górecka
Kościelisko. Uzdrowisko pod Giewontem
W 1928 roku sanatorium Dłuskich przejęło Ministerstwo Spraw Wojskowych i przekształcono go w Wojskowe Domy Wypoczynkowe – WDW.
  • Kościelisko. Uzdrowisko pod Giewontem
  • Kościelisko. Uzdrowisko pod Giewontem
  • Kościelisko. Uzdrowisko pod Giewontem
  • Kościelisko. Uzdrowisko pod Giewontem
Uwaga! Materiał został zamieszczony w naszym portalu już ponad rok temu.
A świat się zmienia… Niektóre informacje praktyczne mogą okazać się nieaktualne!

Masowa turystyka w rejonie Kościeliska zaczęła się w 1902 roku, kiedy to otwarto tu najnowocześniejsze w Tatrach sanatorium dla pacjentów chorych na gruźlicę. Prowadzili je Kazimierz i Bronisława Dłuscy.

W radzie sanatoryjnej zasiadali Maria Curie-Skłodowska (siostra Bronisławy Dłuskiej), Ignacy Paderewski i Henryk Sienkiewicz. Na elewacji budynku wmurowano tablicę pamiątkową poświęconą Marii Curie-Skłodowskiej.

WDW, czyli Wojskowe Domy Wypoczynkowe

Powstanie sanatorium Dłuskich przyczyniło się do rozwoju miejscowości. Dłuscy potrafili się doskonale porozumiewać z miejscową ludnością. Współpracując z przebojowym góralem Jędrzejem Pitoniem i kilku innymi osobami uczynili wiele dobrego dla gminy. W 1928 roku sanatorium Dłuskich przejęło Ministerstwo Spraw Wojskowych i przekształcono go w Wojskowe Domy Wypoczynkowe – WDW. Tu też mieściła się Komenda Garnizonu w Zakopanem. W Latach 1928-31 na czele sanatorium stał podpułkownik Zbigniew Czarnek. W latach kolejnych funkcję tę pełnili podpułkownicy Alfred Chełmicki, Władysław Rymaszewski i Artur Szumski. Wszyscy zginęli w 1940 roku w Katyniu. Sanatorium stoi w świerkowym lesie, przez którym  prowadzą alejki spacerowe. Początkowo był to czteropiętrowy budynek z czerwonej cegły. Miał dobudowane drewniane werandy do leżakowania. Na trzecim piętrze urządzona była kaplica w stylu zakopiańskim. Za komendantury Władysława Rymaszewskiego, przebudowano front głównego budynku tak, jak zachował się do chwili obecnej. W obszernych i eleganckich gmachach odbywały się prestiżowe krajowe i zagraniczne konferencje. Ośrodek udostępniany jest też na imprezy sportowe o wysokiej randze. Dziś każdy może wynająć tu pokój lub apartament. Obecna nazwa ośrodka to Wojskowy Zespół Wypoczynkowy (WZW) – „Kościelisko”.

Willa „Modrzewiowa”

Poniżej głównego budynku stoi dom Dłuskich nazywany „Willą Modrzewiową” lub Dworkiem Prezydenckim, zaprojektowany przez Stanisława Witkiewicza. W tym domu mieszkała Maria Curie-Skłodowska. Do 1939 roku jej pokój był zachowany jako muzeum laureatki nagrody Nobla. Z gościnności tego domu korzystali przedwojenni i powojenni prezydenci polscy oraz inne ważne osoby. Bywali tu Ignacy Mościcki, marszałek Edward Rydz-Śmigły, generał Tadeusz Kasprzycki, matka Józefa Piłsudskiego z córką, oraz incognito – Marszałek Piłsudski. Po 1992 roku bywali tu prezydenci: Ryszard Kaczorowski, Wojciech Jaruzelski, Lech Wałęsa, Aleksander Kwaśniewski.

Martwa  „Salamandra”

Powyżej Wojdyłówki, na stoku Gubałówki wznosiła się niemal do końca XX wieku piękna kamienna budowla „Salamandra”. Był to pensjonat siostry generała Tadeusza Kasprzyckiego, twórcy Związku Ziem Górskich. Później obiekt był szpitalem sanatoryjnym należącym do WDW, a następnie domem wypoczynkowym. Budynek miał pięć pięter i całe zaplecze hotelowo-usługowe. Wokół  był ładny, zadbany park i niepowtarzalny widok na Tatry. Dziś został tylko widok… a „Salamandra” zdewastowana, rozkradziona i „bez widoku” na przyszłość. Otaczają ją za to wille-pałace i tak też się nazywają…pałac”, „dwór”, „dworek”… i ceny też mają dworskie.

Warto wiedzieć

Kazimierz Dłuski (1855-1930) ukończył studia lekarskie i uzyskał doktorat w Paryż. Pracował tam przez kilka lat. W 1897 roku odwiedził Zakopane i wpadł na pomysł założenia wielkiego, nowoczesnego sanatorium przeciwgruźliczego. W 1900 roku zamieszkał tu na stałe wraz z żoną Bronisławą, również lekarką. Kierował tym obiektem przez 16 lat. Był to znakomity zakład leczniczy i poważna placówka naukowa. Tu napisał wiele prac naukowych z dziedziny gruźlicy. Kazimierz Dłuski był wielkim społecznikiem. Pełnił funkcję prezesa Towarzystwa Muzeum Tatrzańskiego. Miał wielkie zasługi dla rozwoju muzeum i budowy murowanego gmachu. Był też pierwszym prezesem TOPR oraz należał do innych organizacji  działających na terenie miasta. Został pochowany na starym cmentarzu w Zakopanem.

Dodano: 30 listopada 2011; Aktualizacja 8 lutego 2012;
 

Komentarze: brak

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Zobacz, gdzie to jest

Napiszmy razem przewodnik

Dlaczego otwarty? Bo jego pisanie nigdy się nie kończy... Bo może go pisać każdy, także Ty...

przyślij swój tekst i zdjęcia

Jak Wam się podoba?

Co Ci się podoba w Otwartym Przewodniku? Co denerwuje, drażni, przeszkadza? Jakie elementy rozwinąć, by było jeszcze ciekawiej?

Czekamy na Twoją opinię...
Obserwuj stronę na Google+
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!

Ta strona używa cookies. Można zmienić ich ustawienia w przeglądarce. Dowiedz się więcej o naszej Polityce Cookies

..

Zamknij

Zamknij