Żelechów
Rynek, kocie łby i sukiennice pośrodku

Wszystko, co wyczytałam o rynku i ratuszu odnosi się do czasu przeszłego. Liczne przebudowy, powojenny remont i późniejsze zaniedbania spowodowały, że budynek na początku XXI wieku, po dwustu latach istnienia, począł chylić się ku ruinie. W 2013 roku rozpoczęto remont budynku.
Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Facebooku
Sprawdź nasz Instagram
fot: Małgorzata Raczkowska
Żelechów. Rynek, kocie łby i sukiennice pośrodku
Powierzchnia placu jest pokryta oryginalnym, choć mocno nadwyrężonym już i wymagającym remontu brukiem.
Uwaga! Materiał został zamieszczony w naszym portalu już ponad rok temu.
A świat się zmienia… Niektóre informacje praktyczne mogą okazać się nieaktualne!

Rynek w Żelechowie ? mieście gminnym w powiecie garwolińskim ? jest najważniejszym elementem założenia urbanistycznego tego miasta w XVIII wieku. Stary, średniowieczny plac targowy pozostawiono wtedy sobie i wytyczono nowy kwadrat o boku 114 m. Dziś z powierzchnią prawie 13 tys. m kw. Jest jednym z największych takich placów w Polsce.

Rynek nosi dziś imię Ignacego Wyssogoty Zakrzewskiego, właściciela miasta Żelechów w końcu XVIII wieku i inicjatora jego nowoczesnej przebudowy. Rynek miał stanowić centrum miasta, z jego boków wychodziły cztery ulice a w narożnikach powstały dodatkowe placyki i po dwie mniejsze uliczki. Koncepcja nie do końca się udała (zastosowano ja tylko do jednego rzędu domów przy każdej pierzei) jeszcze mniej się zachowała, niemniej jednak układ przestrzenny rynku został w 1998 roku wpisany do rejestru zabytków. Dziś otacza go dość bezładna zabudowa, wśród niej z trudem odnajduję kilka starszych domów.

Jak zadbać o stary bruk?

Powierzchnia placu jest pokryta oryginalnym, choć mocno nadwyrężonym już i wymagającym remontu brukiem. Ostatni raz przekładano go w dwudziestoleciu międzywojennym, aż się prosi, by zrobić to znowu. Koszty? W czasach, gdy po raz pierwszy układano bruk na rynku, a było to z górka dwieście lat temu, wprowadzono w Żelechowie zarządzenie, że każdy okoliczny chłop, który chciałby wjechać do miasta w dzień targowy, miał przywieźć wóz kamieni, którymi opłacał rogatkowe. Można?

Sukiennice pośrodku placu

Bardzo ciekawym elementem kompozycji rynku był stojący dokładnie pośrodku i także na planie kwadratu o boku długości 27 m murowany ratusz. Cztery przejazdy w budynku prowadzące na wewnętrzny dziedziniec odpowiadały ulicom wychodzącym z rynkowych pierzei. Zbudowano w obowiązującym na przełomie wieków stylu klasycystycznym, jako dwukondygnacyjną budowlę. Elewacje zdobiły pilastry z uproszczonymi głowicami toskańskimi w wielkim porządku (przez dwa pietra), ściany wieńczył ozdobny gzyms. Dach był dwuspadowy, kryty blachą. Na piętro wchodziło się przez drewniany ganek wokół wewnętrznego dziedzińca. Były tam mieszkania dla około 30 żydowskich rodzin. Na parterze mieściły się sukiennice ? rzędy prostokątnych wąskich sklepików otwartych na rynek. W 1955 r. żelechowski ratusz został wpisany do rejestru zabytków.

To tylko historia

Wszystko, co wyczytałam o ratuszu odnosi się do czasu przeszłego. Liczne przebudowy, uszkodzenie w 1944 roku, powojenny remont i późniejsze zaniedbania spowodowały, że budynek na początku XXI wieku, po dwustu latach istnienia, począł chylić się ku ruinie. W 2013 roku rozpoczęto remont budynku. Czy to remont starego, czy budowa nowego? To co schowano za płotem nie wygląda najlepiej. Raczej nie na remont…

Warto wiedzieć

Ignacy Wyssogota Zakrzewski herbu Wyssogota (1745-1802) ? prezydent Warszawy w 1792 i w 1794 roku, poseł na Sejm Czteroletni, wolnomularz, odznaczony został Orderem Orła Białego (1792) i Orderem Świętego Stanisława (1792) pochowany został w Żelechowie. Jego nagrobek znajdziemy na miejscowym cmentarzu.

Dodano: 28 listopada 2014; Aktualizacja 2 grudnia 2014;

Zajrzyj na te strony:

Komentarze: 2

    anna, 2 grudnia 2014 @ 12:09

    Ten plac jest większy (podobno) od placu św. Marka w Wenecji.

    ~nick, 14 maja 2015 @ 09:49

    Niestety jako mieszkanka Żelechowa muszę stwierdzić, że obecnie wygląda to okropnie. :(

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Doceniają nas!

 

Stowarzyszenie Dziennikarzy Podróżników Globtroter wyróżniło Otwarty Przewodnik Krajoznawczy nagrodą
za najciekawsze publikacje turystyczne w 2019 r.

Cieszymy się!

 

Pisz razem z nami

Dlaczego otwarty? Bo jego pisanie nigdy się nie kończy... Bo może go pisać każdy, także Ty...

przyślij swój tekst i zdjęcia
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!
Zamknij