Częstochowa
Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki

Wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej namalowany jest w typie ikonograficznym zwanym Hodegetria. To najstarszy i najbardziej rozpowszechniony sposób przedstawiania Matki Boskiej z Dzieciątkiem.
fot: Waldemar Rusek
Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
Autorstwo i data powstania obrazu są nieznane.
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki
  • Częstochowa. Czarna Madonna oraz inne jej wizerunki

W roku 1682 obraz odnowiono z okazji jubileuszu 300-lecia Jasnej Góry. Następne prace przy obrazie miały miejsce w roku 1705 i przeprowadził je przemalowując fragmenty pauliński złotnik brat Makary Sztyftowski. Przemalował on olejnymi farbami szaty a do płaszcza Maryi wbił 28 mosiężnych gwiazdek.

W okresie międzywojennego konserwacji obrazu podjął się prof. Jan Rutkowski. W latach 1925-26 usunął on olejne farby, sadzę z twarzy Matki Bożej i Pana Jezusa, 28 mosiężnych gwiazdek oraz ślady gwoździ, którymi były przybite do deski celem umocnienia sukienek. Oczyścił deski z robactwa, uzupełnił próchniejące ubytki. W czasie II wojny światowej obraz ukryto pod blatem stołu w bibliotece klasztornej.

Po II wojnie światowej przeprowadzono badania obrazu pod mikroskopem, prześwietlono promieniami rentgenowskimi, wykorzystano kryteria mikropaleontologiczne i mineralogiczne, przeprowadzono też ocenę technologiczną.

Wizerunek Matki Bożej

Obraz powstał na trzech deskach lipowych o grubości 3,5 mm, sklejonych na styk. Ich wymiary bez ramy to 122 x 82 cm. Obraz namalowano na płótnie dając zaprawę kredowo-klejową o grubości około 3 mm. Techniką temperową. Wizerunek Matki Boskiej Częstochowskiej namalowany jest w typie ikonograficznym zwanym Hodegetria. To najstarszy i najbardziej rozpowszechniony typ ikonograficzny  przedstawiający Matkę Bożą z Dzieciątkiem Jezus na ręku. Na ramie obrazu znajduje się ornament o wyglądzie owiniętej wkoło gałązki.

Obraz wyróżnia się ciętymi bliznami na obliczu Matki Bożej. A jest ich dziewięć. Znajdują się one na szyi a kilka jest wyraźnie widocznych na prawym policzku. Cięcia są wyżłobione i wypełnione ciemnoczerwonym barwnikiem. Są wyeksponowane w czasie renowacji obrazu w roku 1434 na pamiątkę rabunkowego napadu husytów.

Ozdabianie cudownego obrazu wywodzi się z tradycji bizantyjsko-ruskiej gdzie cudowne ikony pokrywane były drogocennymi materiałami. Od początku XVIII w. obraz przystrajano tzw. sukienkami. Dwie z tamtych czasów zachowały się do dziś: brylantowa i rubinowa. Dziś w skarbcu jasnogórskiego klasztoru przechowywane są sukienki nakładane na obraz Matki Boskiej Częstochowskiej:
* brylantowa z XVII w.,
* rubinowa z XVII w.,
* koralowa z 1910 r.,
* milenijna z 1966 r.,
* koralowa (z biżuterii) z 1969 r.,
* sześćsetlecia (koralowo-perłowa) z 1981 r.,
* sześćsetlecia (złota) z 1982 r.,
* bursztynowo-brylantowa z 2005 r.,
* wdzięczności i miłości, cierpienia i nadziei narodu polskiego z 2010 r.,
* perłowa z 2018 r.

Obraz ozdobiono XV-wiecznymi srebrnymi i złotymi blachami, wykonanymi w krakowskim zakładzie złotniczym, które ofiarował król Władysław Jagiełło. Pokrywają one tło i aureole wokół głów Maryi i Dzieciątka. Tło górnej części obrazu wypełniają cztery blachy z rytowanymi scenami z Biblii.

Czytaj dalej - strony: 1 2 3 4

Poczytaj więcej o okolicy:

Komentarze: 1

    waldemar, 14 lutego 2026 @ 12:25

    Tytułem uzupełnienia: według mojej wiedzy ikona Matki Bożej Częstochowskiej to nie jest jedyny przypadek, gdy do jednego wizerunku na obrazie czy na ikonie modlą się wierni z dwóch religii.
    Przykładem jest Bazylika Katedralna św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty w Toruniu. W roku 1530 kościół przejęli protestanci. Od roku 1583 w kościele odprawiano nabożeństwa dla katolików i ewangelików. Katolicy modlili się po jednej stronie świątyni, ewangelicy po drugiej. W roku 1596 na mocy decyzji króla Zygmunta III Wazy kościół, plebania i szkoła parafialna przeszły na własność jezuitów. Z czasów wspólnych modlitw katolików i ewangelików pozostały dwa zespoły organów. Jedne są nad wejściem a drugie w lewej nawie.
    Monastyr Sveti Jovan Bigorski (Свети Јован Бигорски) jest prawosławnym męskim klasztorem w Macedonii Północnej. Położony jest 25 km od miasta Debar na terenie Parku Narodowego Mawrowo, w pobliżu wsi Rostusza. Ważnym skarbem monastyru jest ikona św. Jana Chrzciciela mająca moc uzdrawiania. Modlą się przy niej pragnący mieć dzieci. W monastyrze jest wsparcie dla uzależnionych. Po uzdrowienie i po radę przychodzą tu także niewierzący i wyznawcy islamu. To muzułmanie twierdzą, że wizyta w cerkwi jest czymś naturalnym, bo cerkiew jest domem Boga.
    Niejaki Pantalejmon jest świętym Kościoła Katolickiego i Kościoła Prawosławnego. Mniej obecnie znany jest w Kościele Katolickim. Żyjący w latach 208 do 305 n.e. był pewnie pierwszym lekarzem na świecie który leczył za darmo.

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!
Zamknij