Wilno
Narodowa nekropolia na Rossie

Do 1939 roku cmentarzem opiekowali się mieszkańcy i władze miasta. Po upadku II Rzeczpospolitej cmentarz zaczął popadać w ruinę. Władze litewskie prowadzące politykę zacierania śladów polskości nie troszczyły się o nekropolie.
Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na FacebookuPolub ten wpis na FacebookuPolub wpis na Facebooku
Sprawdź nasz Instagram
fot: Barbara Górecka
Wilno. Narodowa nekropolia na Rossie
W latach 80. Cmentarzowi groziło zniszczenie. Planowano poprowadzenie tędy arterii komunikacyjnej. W obronie cmentarza stanęła społeczność polska i część litewskiej. Nekropolią zaopiekował się Związek Polaków na Litwie.
To już 10 lat! Materiał został zamieszczony w naszym portalu ponad dekadę temu.
A świat się zmienia… Niektóre informacje praktyczne mogą okazać się nieaktualne!

Rossa to miejsce spoczynku wielu zasłużonych ludzi dla kultury polskiej i litewskiej. 

Zobaczymy tu takie nazwiska jak: Euzebiusz Słowacki, Władysław Syrokomla, hr. Eustachy Tyszkiewicz, Antonii Wiwulski, Józef Łukaszewicz, Władysław Abramowicz i wielu innych. Znajdziemy tu też pomnik Joachima Lelewela i wymowną rzeźbę ?Anioł śmierci? na grobie Izy Salmonowiczówny.

Daty powstawania cmentarza podawane są bardzo różnie ?  rok 1690, 1769 lub 1801. Przyjmuję datę 6 maja 1801 r., kiedy to został założony cmentarz parafialny kościoła Wniebowstąpienia Pańskiego. Początkowo był on pod opieką księży misjonarzy. Pod budowę tej nekropolii wyznaczono obszar na obrzeżach Wilna zwany Rossą. W 1820 r. misjonarze otoczyli teren murem. Na przełomie XIX i XX wieku zbudowano Bramę Główną i stojącą obok niej kaplicę Jasieńskich .W latach trzydziestych XX wieku bramę przebudowano tak, aby tworzyła z murem i kaplicą całość.

Kaplicę cmentarną zbudowano w latach 1841-50 w stylu neogotyckim, obok niej stoi wysoka dzwonnica z tego samego czasu. Kaplica podzielona jest na dwie części. W górnej odbywały się nabożeństwa pogrzebowe, a dolna jest kryptą grobową. Po wojnie wnętrze kaplicy zostało całkowicie zdewastowane. W 1990 r. zaczęto ją odnawiać. W krypcie spoczywają między innymi fundatorzy kaplicy: ks. Józef Bogdanowicz i Jan Waszkiewicz. Przy ścianie pochowany jest Joachim Lelewel ? profesor historii na Uniwersytecie Wileńskim. Za patriotyczne poglądy został usunięty z uczelni. Emigrował do Brukseli a potem do Paryża, gdzie prowadził działalność patriotyczną. Zmarł w Paryżu i tam został pochowany. Jego szczątki sprowadzono na Rossę w 1929 r.

Z drugiej strony kaplicy stoi jedna z najciekawszych na Rossie rzeźb ? przedstawiająca anioła niosącego kaganek oświaty. Znajduje się  na grobie Józefa Montwiłła. Był on ekonomistą i bankowcem, największym wileńskim filantropem. Zakładał sierocińce i przytułki dla ubogich, prowadził działalność oświatową. Ufundował szkoły dla organistów i rysunkową. Pomagał zakładać wiele towarzystw pomagających ubogim. Obok kaplicy znajdowały się charakterystyczne dla Wilna katakumby. Zostały jednak zniszczone w 1952 r. Na Rossie jest wiele ogromnych kaplic ? grobowców. Należą one do możnych tego miasta.

Czytaj dalej - strony: 1 2

Poczytaj więcej o okolicy:

Dodano: 24 października 2010; Aktualizacja 7 czerwca 2020;

Komentarze: 2

    wędrowiec, 24 października 2010 @ 20:24

    Warto wiedzieć, że pod bramą główną cmentarza kręcą się młodzi Polacy (z Wilna). Proponują oprowadzenie po cmentarzu. Można się oczywiście naciąć, ale są i tacy, którzy wiedzą sporo i naprawdę potrafią trafić gdzie trzeba i opowiedzieć. Kto chce, może skorzystać z usługi.
    Zadowolonym rekomenduję opłatę w litach, a jeśli w złotówkach to formie papierka (10 zł), bo monet polskich nie da się wymienić w kantorze.

    kasienka.te, 27 października 2010 @ 09:25

    gwoli ścisłości: ta poezja to „Beniowski””.

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!
Zamknij