Perpignan
Stolica francuskiej Katalonii
Autonomiczna hiszpańska Katalonia ma swoje historyczne przedłużenie we Francji. A jego głównym miastem jest Perpignan.
To blisko 120-tysięczne miasto w Oksytanii w Pierenejach Wschodnich, główny ośrodek historycznej krainy Roussillon i dawna stolica… Królestwa Majorki. Także współcześnie znaczna część jego mieszkańców posługuje się na co dzień nie językiem francuskim, lecz katalońskim.
Celtowie, Rzymianie, Wizygoci, Frankowie
Z wykopalisk, a później przekazów historycznych wiadomo, że osobniki określane jako człowiekowate żyły tu już w epoce pliocenu (5,3-1,7 mln lat temu). Około 500 r. p.n.e. osiedlili się tu Celtowie pokonani w 121 r p.n.e. przez Rzymian, którzy założyli castrum na wschód od obecnego miasta Oppidum Ruscino. Od niego wywodzona jest nazwa Roussillon. Pod koniec istnienia Cesarstwa Rzymskiego (upadło w 476 r.), w roku 412 przybyli tu chrześcijańscy Wizygoci. W 711 r. Saraceni (koczownicze plemiona arabskie) najechali Półwysep Iberyjski i przekroczyli Pireneje, zatrzymał ich dopiero w 732 r. władca Franków Karol Młot (Charles Martell, 686-741). Ale większość Wizygotów uciekła, część zasymilowała się z Frankami, a teren ten na jakiś czas opustoszał.
To dotyczy jednak tylko prehistorii Perpignan. Jego historia zaś liczona jest dopiero od pierwszej pisanej wzmianki w roku 927, jako Perpinianum. Wiadomo też, że w roku 961 Guilabert I odziedziczył to miasto wraz z całym hrabstwem po ojcu, hrabim Roussillon. Przekształcił je w stolicę, zbudował zamek, pierwszy kościół Notre-Dame du Correi i szpital. Jego prawdziwy rozwój nastąpił jednak dopiero, gdy stało się stolicą Królestwa Majorki (1262-1349). Utworzył je król Jakub I Zdobywca (1208-76) król Aragonii, Walencji i Majorki oraz hrabia Barcelony, dla młodszego syna, infanta Jakuba II.
„Złoty wiek” w Królestwie Majorki
Królestwo to obejmowało Baleary, Roussillon, Cerdagne i Montpellier. Nowy władca postanowił mieć stolicę na kontynencie i zostało nią Perpignan. Przekształcił je w kwitnące miasto handlowo-rzemieślnicze tkaczy, wykańczaczy tkanin, farbiarzy, garbarzy, hafciarzy, złotników, malarzy i rzeźbiarzy. To wówczas zbudowano najważniejsze z zabytków zachowanych do naszych czasów. Państwo to istniało zaledwie kilkadziesiąt lat, później Perpignan przechodziło dosyć burzliwe dzieje, zanim stało się, w roku 1659, ostatecznie francuskim.
Obecnie jest stolicą Langwedocji-Roussillon w departamencie Alpy Wschodnie, nad rzeką Basse łączącą się z rzeką Têt. Składa się z kilku dzielnic, z których dla turystów najważniejsze jest centrum historyczne (L’Ecusson) – katalońskie Stare Miasto. Jego symbolem jest Castillet, niewielka forteca zbudowana w XIV w. z czerwonej cegły, dawna główna brama miejska, później więzienie, a obecnie muzeum i – na wieży – punkt widokowy. Średniowieczne mury miasta, poza niewielkimi fragmentami, zostały ostatecznie rozebranie na przełomie XIX i XX aby umożliwić jego rozwój.
Castillet i Pałac Królów
Castillet ma około 30 m długości, 15 m szerokości oraz wysokość 20 m. Grubość murów waha się od 3,5 do 2,5 m. Jego kształt jest owalny od strony zachodniej i prostokątny od strony wschodniej. Brama Notre-Dame ma 5 m wysokości i składa się z części wewnętrznej i zewnętrznej idealnie wkomponowanej w strukturę fortu. Zaś całość ma trzy poziomy, taras i wspomnianą wieżę. A także most zwodzony nad rzeką Basse. Castillet jest otwarty dla zwiedzających. Można zwiedzać zarówno wnętrze budynku, jak i sale wystawowe, które prezentują przegląd historii północnej Katalonii, od prehistorii do lat 60. XX wieku. Organizowane są w nim również wystawy czasowe.
perpignan, btw, opis miasta, od strony historycznej, ale częściowo też krajoznawczej, u normana daviesa, „vanished kingdoms”, rozdział „aragon: a mediterranean empire”.