Piotrków Trybunalski
Fara czeka na tytuł Pomnik Historii

Gotycka fara jest najpewniej najstarszą świątynią w Trybunalskim grodzie. Był to bez wątpienia kościół romański, przebudowany w stylu gotyckim, a obecny jego wygląd, z najwyższą w mieście wieżą, pochodzi z XIV wieku.
fot: Cezary Rudziński
Piotrków Trybunalski. Fara czeka na tytuł Pomnik Historii
Według legendy fundatorem tego kościoła był Piotr Włast, w innej wersji Włostowic, zwany Duninem ze Skrzynna.
  • Piotrków Trybunalski. Fara czeka na tytuł Pomnik Historii
  • Piotrków Trybunalski. Fara czeka na tytuł Pomnik Historii
  • Piotrków Trybunalski. Fara czeka na tytuł Pomnik Historii
  • Piotrków Trybunalski. Fara czeka na tytuł Pomnik Historii
Uwaga! Materiał został zamieszczony w naszym portalu już ponad rok temu.
A świat się zmienia… Niektóre informacje praktyczne mogą okazać się nieaktualne!

Nawet w cerkwi prawosławnej, stojącej w pobliżu naszego ostatniego miejsca zamieszkania, do której przyciągały mnie, zwłaszcza w okresie Bożego Narodzenia i Wielkanocy, egzotyka nabożeństw oraz cerkiewny chór. Zaglądałem też kilka razy do kościoła ewangelickiego, wcześniej klasztornego pijarów. Sprzedanego ?luteranom? przez prymasa Krasickiego wraz z klasztorem, jako ruiny po pożarze, przez nich odbudowanego i służącego im dotychczas. W kościołach katolickich bywałem wszystkich. Nie tylko na Starym Mieście i w centrum, ale również we wspomnianym kościółku na Krakówce, bo obok niego mieszkali moi Dziadkowie.

Religia i fotografia

A także w nieistniejącym już p.w. Najświętszego Serca Jezusowego, drewnianym ?za torami?, czyli przy pryncypialnej ul. Słowackiego za linią kolejową, gdy załatwiałem tam jakieś sprawy. Nie było bowiem, chyba nie tylko w naszej rodzinie zasady czy zwyczaju, że chodzi się tylko do jednego kościoła. Przed wojną na niedzielne msze w pogodne dni chodziliśmy do bernardynów, a po niej na rodzinne spacery. Podczas wojny głównie do dominikanów, a na nabożeństwa majowe ?do Panien? (dominikanek), bo Mama bardzo je tam lubiła.

Do jezuitów, naszego gimnazjalnego, na uroczystości szkolne i harcerskie. A do fary, bo też jest tuż koło gimnazjum, ale i po drodze moich wizyt u Dziadków i jednej z ciotek. Z farą dodatkowy związek zapewniał nam ? uczniom gimnazjum B. Chrobrego, tamtejszy wikary i katecheta, ksiądz J. Dratwa. Ponadto zapalony fotograf, organizator kursów fotografii w szkolnym kole Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego. To on nauczył mnie nieźle posługiwać się aparatami fotograficznymi, chociaż zdjęcia robiłem już jako pętak przed wojną Kodakiem Taty podczas wakacji i spływów Pilicą.

Legendy i fakty

Jak już wspomniałem, fara nie ma udokumentowanej, dokładnej metryki. Jeżeli istniały jakieś dokumenty, to spłonęły podczas któregoś pożaru miasta. Chociaż faktów dotyczących jej późniejszych dziejów nie brakuje. A także legend. Jedna z nich głosi, że w kościelnej wieży, w izdebce nad kruchtą, ukrywał się przez dłuższy czas przed prześladowcami Władysław Łokietek. Ten pierwotnie kościół romański, przebudowany został w XIV w. po pożarze w ceglany, w stylu gotyckim. A w związku z potrzebami wiernych oraz mającymi w tym kościele wydarzeniami, w XVI w. powiększono ? wydłużono, dzięki fundacji królowej Bony, prezbiterium z ośmiokątną apsydą, o pięć metrów.

Zaraz za nim były mury miejskie, a w pobliżu Brama Krakowska, po której została tylko tabliczka informacyjna. W wiekach XV-XVII była to jedna z najważniejszych świątyń Rzeczypospolitej. Miejsce zjazdów możnowładców ? z udziałem królów, a także duchowieństwa. W 1435 r. odbył się w Piotrkowie zjazd duchowieństwa pod przewodnictwem kardynała, pierwszego w dziejach narodowości polskiej, Zbigniewa Oleśnickiego (1389-1455). A najważniejszym jego miejscem była oczywiście fara. To na nim przyznano małoletniemu Władysławowi III Jagiellończykowi (Warneńczykowi, 1424-44) prawo do tronu.

14 synodów kościelnych

Zapoczątkowało to zwoływanie tu synodów kościelnych. Podejmowano na nich ważne decyzje. Np. w roku 1456 rozwiązano spory między szlachtą i duchowieństwem o dziesięcinę. W 1530 pod przewodnictwem arcybiskupa Jana Łaskiego dyskutowano i podejmowano decyzje związane z szerzącą się reformacją. A to tylko przykłady. Ostatni, 14. w Piotrkowie synod, odbył się w roku 1628. Równocześnie na zwołanym w 1438 r. do tego miasta przez Władysława III sejmie, zapoczątkowany został polski parlamentaryzm. Sejmów, sejmików, królewskich elekcji: Jana Olbrachta, Aleksandra Jagiellończyka i Zygmunta Augusta oraz innych ważnych wydarzeń było się w mieście nad Strawą mnóstwo.

Czytaj dalej - strony: 1 2 3

Poczytaj więcej o okolicy:

Dodano: 9 listopada 2018; Aktualizacja 14 listopada 2018;
 
Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!