Kolonia
Św. Urszula – legendy, fakty, skarby

Piszę o św. Urszuli, nazywanej też „z Kolonii”. Przed wyjściem za mąż za poganina postanowiła odbyć pielgrzymkę do Rzymu. Towarzyszyło jej ponoć dziesięć służek – dziewic, które miały własne statki i tysiącosobowe orszaki....
Tagi: ,
fot: Cezary Rudziński
Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
W pierwszej ćwierci XII w. wzniesiono nową, zachowaną do dziś romańską nawę.
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby
  • Kolonia. Św. Urszula – legendy, fakty, skarby

W roku 1106 włączono ją w obręb murów miejskich. A w trakcie ich budowy odkrywano kolejne groby domniemanych 11 tysięcy dziewic i zbierano ich szczątki jako relikwie. W pierwszej ćwierci XII w. wzniesiono nową, zachowaną do dziś romańską nawę. Wraz z masywem zachodnim poświęcił ją w roku 1135 arcybiskup Bruno II (ok. 1100-37). Jej dolna kondygnacja nakryta krzyżowym sklepieniem mieściła kruchtę, nad którą znajdował się chór zakonnic. A w ostatniej ćwierci XIII w. zbudowano gotyckie prezbiterium nakryte krzyżowo-żebrowym sklepieniem.

Wojenne zniszczenia

Zaś w trakcie przebudowy, w murach pod oknami umieszczono repozytoria na relikwie. Kolejną rozbudowę, w XV w. sfinansowała Rada Miejsca i jeden z rajców. W kaplicy umieszczono wielkie retabulum z malowidłami prezentującymi życie NMP. Kościół otrzymał też bogaty gotycki wystrój wnętrza. Bardzo ważna rozbudowa części południowej świątyni nastąpiła w wieku XVII. W latach 1643-1644 powstała jedna z najcenniejszych części obecnego kościoła, Złota Komnata z licznymi relikwiami domniemanych towarzyszek św. Urszuli. Co podniosło rangę świątyni jako celu pielgrzymek.

I oczywiście wpływów z nich do kasy. Pozwoliło to zbudować m.in. nowy, barokowy ołtarz główny. Usunięty w trakcie sekularyzacji po zajęciu Kolonii w roku 1802 przez wojska francuskie. Pozwoliło to jednak wyeksponować pozostałości wcześniejszego, gotyckiego, dzięki czemu do naszych czasów zachował się jego stół z XIV w. Poważne zniszczenia przyniosły świątyni alianckie bombardowania w latach II wojny światowej. Ocalała jednak, wraz z najcenniejszymi relikwiarzami, ewakuowana Złota Komnata. Po jej restauracji jest jednym z największych skarbów kościoła.

Podzielone szczątki świętej Urszuli

Natomiast zburzone gotyckie stropy transeptu i nawy głównej trzeba było po 1945 r. zastąpić prostymi stropami. W 1974 r. otwarto kościelny skarbiec. Tyle, w ogromnym skrócie, o dziejach tej świątyni. Jak już wspomniałem, szczególne cenne są tu relikwie oraz relikwiarze będące dziełami dawnego rzemiosła artystycznego. Dodam, że część licznych relikwii umieszczano nie tylko w nich, ale także zamurowywano, dzięki czemu cały kościół jest wielkim relikwiarzem kolońskich męczennic. Znacząca część szczątków św. Urszuli, która przypadła tej świątyni, znajduje się w trzech miejscach.

W XIII–wiecznym złoconym relikwiarzu w gotyckim ołtarzu głównym, w barokowym nagrobku z 1659 r, zaś czaszka w osobnym relikwiarzu umieszczonym pod obecnym stołem ołtarzowym. Cenny, także jako dzieło sztuki, jest również sam gotycki ołtarz główny. Składa się on z mensy i retabulum z jedenastoma arkadami. W każdej  z nich znajduje się rzeźbiony wizerunek świętej dziewicy, ze św. Urszulą w środku. Ona przedstawiona została jako okrywająca płaszczem kilku przedstawicieli ludu, symbolizując w ten sposób jej wstawiennictwo w modłach.

Złota Komnata

Natomiast monumentalna, polichromowana figura tej świętej umieszczona jest przy filarze kaplicy NMP. A w prezbiterium poniżej okien znajduje się cykl 24 obrazów ze scenami z życia patronki miasta i kościoła oraz jej towarzyszek. Jest to dzieło nieznanego kolońskiego mistrza z około 1456 roku. Jak już wspomniałem, szczególnie cennymi częściami tego kościoła są: Kaplica NMP, a zwłaszcza Złota Komnata (Goldene Kammer) umieszczone w osobnej nawie dobudowanej w XV wieku i zachowanej do naszych czasów. Wchodzi się do niej osobno, za opłatą i z przewodnikiem, lub przynajmniej w obecności osoby dyżurującej.

Jest to bowiem repozytorium z relikwiami świętych dziewic zajmującymi wszystkie ściany. Część tych relikwii znajduje się w relikwiarzach – ozdobnych, pozłacanych szafkach ze specjalnymi wnękami. Częściowo zachowanymi także gotyckimi z XIV w. Zdobią je rzeźbione w drewnie i polichromowane lub złocone popiersia kobiet o lekko uśmiechniętych twarzach i z długimi, rozpuszczonymi włosami. Pomiędzy przegródkami szafek umieszczone są liczne czaszki nakryte przezroczystymi tkaninami. Jest tu także kilka gotyckich herm (słupków z popiersiami) z relikwiami nieznanych świętych mężczyzn. A są to tylko najważniejsze dzieła sztuki, architektury i dawnego rzemiosła artystycznego, warte obejrzenia w tej świątyni.

Czytaj dalej - strony: 1 2

Poczytaj więcej o okolicy:

 
Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!
Zamknij