Czerwińsk nad Wisłą
Zabytkowy zakątek na Mazowszu

W przeszłości Czerwińsk był bardzo ważnym ośrodkiem politycznym, kulturalnym i religijnym na Mazowszu. Stał się nim dzięki wybudowaniu – właśnie w Czerwińsku – największej i najwspanialszej świątyni romańskiej w Polsce.
Podoba Ci się ten tekst? Powiedz o tym innym na Facebooku
lub na Google+
fot: Fundacja Rozwoju Czerwińska
Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
Sławę miejscowości przyniosła przeprawa przez Wisłę wojsk polskich i litewskich pod wodzą Witolda i Władysława Jagiełły w drodze pod Grunwald w 1410 roku. Było to możliwe dzięki zbudowanemu w tym celu pod Kozienicami i spławionemu Wisłą do Czerwińska mostowi pontonowemu.
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
  • Czerwińsk nad Wisłą. Zabytkowy zakątek na Mazowszu
Uwaga! Materiał został zamieszczony w naszym portalu już ponad rok temu.
A świat się zmienia… Niektóre informacje praktyczne mogą okazać się nieaktualne!

Niegdyś Czerwińsk nad Wisłą był miastem, a ściślej mówiąc – dwoma miastami. Starsze, biskupie z końca XIV wieku rozciągało się ku wschodowi,  a młodsze, klasztorne z XVI wieku – na zachodzie. 

Osada posiada starą zarówno na mazowieckie jak i polskie warunki metrykę. Nazwa miejscowości po raz pierwszy wystąpiła w tak zwanym Falsyfikacje Mogileńskim z 1065 roku. W przeszłości Czerwińsk był bardzo ważnym ośrodkiem politycznym, kulturalnym i religijnym na Mazowszu. Stał się nim dzięki wybudowaniu – właśnie w Czerwińsku – największej i najwspanialszej świątyni romańskiej w Polsce.

Odwiedzany przez Jagiellonów

Klasztor powstał około 1150 roku. Ponieważ głównym zajęciem mieszkańców w tym czasie był handel zbożem, obok klasztoru istniała osada targowa i przystań z komorą celną na Wiśle, z której klasztor otrzymywał jako uposażenie dziesięciny i dziewięciny. Do Czerwińskiego opactwa, przybywali przedstawiciele władz duchownych i świeckich – książęta mazowieccy i królowie polscy. Władcą który najczęściej przebywał w Czerwińsku był król Władysław Jagiełło (1410, 1419, 1422). Sławę miejscowości przyniosła przeprawa przez Wisłę wojsk polskich i litewskich pod wodzą Witolda i Władysława Jagiełły w drodze pod Grunwald w 1410 roku. Było to możliwe dzięki zbudowanemu w tym celu pod Kozienicami i spławionemu Wisłą do Czerwińska mostowi pontonowemu.

Podczas powrotu z  wygranej bitwy Jagiełło podarował czerwińskiemu opactwu jako dziękczynne wotum misiurkę. Jagiełło z Witoldem sejmowali w Czerwińsku również w latach 1422-1430 i to właśnie z tego okresu pochodzi przywrócony Statut Wiślicki Kazimierza Wielkiego i przywileje czerwińskie nadane szlachcie w zamian za udział w wojnie z zakonem krzyżackim. Po bitwie z Krzyżakami król Kazimierz Jagiellończyk podarował klasztorowi hermę św. Barbary, która jest w posiadaniu salezjanów do dnia dzisiejszego.

Odwiedzany przez Wazów

Król Jan Kazimierz był najczęstszym gościem w Czerwińsku nad Wisłą. Podczas ostatniego pobytu tuż po bitwie pod Beresteczkiem, zdobyte w wojnie chorągwie zawiesił w głównym ołtarzu. W drodze do Szwecji w roku 1593 przebywał w Czerwińsku Zygmunt III Waza, wprowadzając tym samym na stanowisko opata kardynała Andrzeja Batorego, bratanka króla Stefana. Kryzys gospodarczy Rzeczypospolitej zwieńczył „Potop”, który nie oszczędził także Czerwińska nad Wisłą. Zniszczone i spustoszone miasto już nigdy nie wróciło do dawnej świetności.

Kilka wieków w cieniu

W XVIII wieku nowością było pojawienie się Żydów, których wcześniej nie tolerowano w kościelnym Czerwińsku. Po powstaniu styczniowym w 1867 roku powstał powiat płoński obejmujący gminę Czerwińsk. Niedługo potem w 1869 roku Czerwińskowi nad Wisłą odebrano prawa miejskie. Wielki wpływ na rozwój miasta miała Wisła. Stanowiła dawniej element obronny, a potem była podstawą egzystencji ludności, służąc jako droga transportu i komunikacji. W okresie międzywojennym Czerwińsk liczył 1600 mieszkańców. Rozwijał się handel, rzemiosło i usługi.

Czytaj dalej - strony: 1 2
 

Komentarze: 5

    teresapak3, 11 listopada 2011 @ 14:43

    Panie Mateuszu, bardzo ciekawy artykuł. Mam nadzieję, że wpłynie na zainteresowanie Czerwińskiem. Brawo! Teresa

    mateusz.o1234, 13 listopada 2011 @ 12:45

    Bardzo się cieszę, że artykuły doprowadziły do dyskusji o Czerwińsku. Polecam wam link do stowarzyszenia Tradytor, miałem przyjemność oprowadzać ich po Czerwińsku wraz z panią Marią. Na zdjęciach kaplica klasztorna z obrazem Matki Boskiej Ostrobramskiej, obraz ten ma również bardzo ciekawą historię. http://www.tradytor.pl/node/165

    maurycy, 14 listopada 2011 @ 09:44

    Śledziłem tę czerwińską dyskusję. Wygląda na to, że sporo jest w tym miasteczku do zobaczenia, trzeba tylko trochę to ogarnąć. najbardziej zainteresowała mnie historia kopca z krzyżem i piorunem. niby nic dziwnego, a jednak intrygujące.

    elbora, 14 listopada 2011 @ 10:47

    Ja też coś dorzucę. Otóż w Czerwińsku spotkałam sie z niebywałym lokalnym patiotyzmem. Np. w miejscu gdzie stał dom Lody Halamy, jest spora tablica o tym informująca, choć nie ma najmniejszego śladu po zabudowaniach. Sfotografowałąm i ja ten trawniuk. Taka samo w miejscu po synagodze – synagogi nie ma, ale jest tablica. Od czego wyobrania? Doprawdy bardzo to cenne.

    teresapak3, 9 marca 2012 @ 23:16

    Panie Mateuszu, mam nadzieję, że odwiedza Pan Otarty Przewodnik i zechce dorzucić coś nowego o Czerwińsku.Czekam. Teresa

Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Zobacz, gdzie to jest

Napiszmy razem przewodnik

Dlaczego otwarty? Bo jego pisanie nigdy się nie kończy... Bo może go pisać każdy, także Ty...

przyślij swój tekst i zdjęcia

Jak Wam się podoba?

Co Ci się podoba w Otwartym Przewodniku? Co denerwuje, drażni, przeszkadza? Jakie elementy rozwinąć, by było jeszcze ciekawiej?

Czekamy na Twoją opinię...
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!

Ta strona używa cookies. Można zmienić ich ustawienia w przeglądarce. Dowiedz się więcej o naszej Polityce Cookies

..

Zamknij

Zamknij