Neustrelitz
Po prostu Nowe Strzelce…

Zamek Strelitz był pierwotnie domem myśliwskim zbudowanym w latach 1710-11 w Glienke nad jeziorem Zierker. Po pożarze zamku w październiku 1712 r. rodzina Meklemburg-Strelitz zmuszona była przez wiele lat mieszkać w domkach myśliwskich.
fot: Halina Puławska
Neustrelitz. Po prostu Nowe Strzelce…
Takie cudo w pomarańczowo-niebieskich kolorach (na pierwszym zdjęciu w galerii) stworzyła natura południowej Afryki. Nazwa naukowa - Strelitzia reginae - nadana została roślinie na cześć żony Jerzego III króla Wielkiej Brytanii, Charlotty Meklemburg-Strelitz. Strelizia jest dużą, ozdobną rośliną o oryginalnej, grzebienistej budowie przypominającą ubarwienie rajskich ptaków. I właśnie te cechy oddaje jej angielska nazwa Bird of Paradis.

Miasto Neustrelitz, położone na Pojezierzu Meklemburskim, połączone jest z Hawelą szlakiem wodnym.

Niemiecka nazwa Strelitz, miasta osadzonego w miejscu słowiańskiej osady, (wzmiankowanego już w 1278 r.) jest kalką połabskiej nazwy (po polsku) Strzelce, wskazującej, że jej mieszkańcy zajmowali się łucznictwem.

Początki Strelitz

W latach 1236-70 centrum ziemi stargardzkiej był zamek w Stargardzie (Stargard w Meklemburgii, nie w Polsce). Jego znaczenie w 1290 r. przejął zamek w Strelitz. Po założeniu miast: Neubrandenburg (1248) oraz Fürstenberg (1288), jako kolejne powstało miasto Strelitz (1349). W akcie założycielskim zapisano jego prawa miejskie. Prawo do osiedlania się w nim mieli rzemieślnicy, a rajcy miejscy otrzymali prawo zakładania cechów.

Zamek Strelitz był pierwotnie domem myśliwskim zbudowanym w latach 1710-11 w Glienke nad jeziorem Zierker. Po pożarze zamku w październiku 1712 r. rodzina Meklemburg-Strelitz zmuszona była przez wiele lat mieszkać w domkach myśliwskich. W latach 1726-31 architektowi Christophowi Juliusowi Löwe powierzono zadanie rozbudowy zamku myśliwskiego, przekształcając go w trzykondygnacyjną, trójskrzydłową budowlę w stylu barokowym. W 1733 r. budynek stał się główną rezydencją księcia Adolfa Fryderyka III. Wokół nowego zamku zbudowano miasto Neustrelitz, które ostatecznie stało się nową stolicą księstwa. Po pożarze w 1712 r, miasto Strelitz stało się małą wioską i w 1733 r. zostało włączone do budującego się miasta Neustrelitz jako jego dzielnica Strelitz-Alt.

Co warto zwiedzić podczas spaceru

Na uwagę zasługuje muzeum historii rodu książąt Meklemburg-Strelitz znajdujące się w odrestaurowanym gmachu poczty, gdzie znajduje się również biblioteka, sale konferencyjne i kawiarnia, tworząc kompleks Kulturquartier. Warto zajrzeć do kościoła miejskiego, którego wieża dominuje przy rynku. Kościół miejski został ufundowany w 1768 r. za panowania księcia Strelitz Adolfa Fryderyka IV, w stylu późnego baroku, przechodzącego w klasycyzm. Wieża ma 45 m wysokości. Rynek (ciekawostka) ma kształt kwadratu, z którego odchodzi gwiaździście osiem ulic. Na środku rynku bije fontanna. Amatorzy wodnych rozrywek powinni przejść się do portu jachtowego, ze stojącymi na nabrzeżu odrestaurowanymi spichlerzami. Nieco dalej publicznie dostępny jest ogród pałacowy, który pierwotnie stworzył w stylu francuskiego baroku przez architekt Christoph  Julius Löwe, w latach 1726-31. W latach 1842-43 ogród przeprojektował w stylu angielskim pruski ogrodnik krajobrazowy Peter Joseph Lennë.

A skoro mowa o pałacowym ogrodzie, to musiał być również w Neustrelitz zamek książęcy… Był.

Był sobie zamek…

Zamek ten nie istnieje, ale warto przywołać jego historię (zawiłą), pisząc o tym czego już nie ma. Z biegiem lat zamek był rozbudowywany i zmieniany. Pozostał siedzibą księcia, a następnie wielkiego księcia* aż do 1918 r., kiedy dobiegła końca monarchia w Niemczech. Od 1918 r. był siedzibą pierwszego demokratycznie wybranego rządu Meklemburgii-Strelitz. W tym samym roku podpisano tu pierwszą na terenie Niemiec konstytucję. Zamek stał się następnie własnością Wolnego Państwa, pełniącego funkcję nowego parlamentu państw republikańskich.

Podobnie jak pierwotna rezydencja książęca na zamku Strelitz, zamek Neustrelitz zniszczył w pożar. Stało się to w nocy z 29 na 30 kwietnia 1945 r. Wraz z zamkiem spłonęło muzeum. Po wysadzeniu pozostałych ruin w 1950 r., rozgrabieniu reszty przez szabrowników i wykorzystaniu budulca na miejskie zabudowania miasta – z zamku pozostały jedynie historyczne piwnice. Dziś (2023 r.) Niemcy chcą zrekonstruować przynajmniej część zamku. Dokładać sukcesywnie cegłę do cegły, i dokonać tego krok po kroku.


* 28 czerwca 1815 r. Kongres Wiedeński podniósł księcia Karola (1741-1816) do godności Wielkiego Księcia. Był tym samym pierwszym Wielkim Księciem. W zapisach Kongresu Wiedeńskiego kilka księstw niemieckich podniesiono do rangi wielkich księstw m.in. Meklemburgię-Strelitz i Meklemburgię-Schwerin.

Poczytaj więcej o okolicy:

Dodano: 20 grudnia 2023; Aktualizacja 20 stycznia 2024;
 
Dodaj komentarz
(Dozwolone typy plików: jpg, gif, png, maksymalny waga pliku: 4MB.)
(wymagany, niepublikowany)
Wszystkie materiały zamieszczone na naszym portalu chronione są prawem autorskim. Możesz skopiować je na własny użytek.
Jeśli chcesz rozpowszechniać je dla zysku bez zgody redakcji i autora – szukaj adwokata!
Zamknij