W roku 1946 Andrzej Benesz z Bochni wydobył spod progu bramy prowadzącej do zamku średniego pęk rzemieni powiązanych węzłami (kipu). Znalezisko to dało początek fantastycznej legendzie o skarbach Inków.
Wybudowana przez Rosjan w drugiej połowie XIX wieku, zaliczana była do najnowocześniejszych twierdz świata. Broniła się przez ponad pół roku podczas I wojny światowej i nigdy nie została zdobyta.
Najstarszą częścią Zamku Orawskiego jest zamek górny. Niżej jest zamek średni z wieżą czworokątną a najniżej zamek dolny z pałacem rodziny Thurzonów i barokowym kościołem. Są przewodnicy miejscowi mówiący po polsku.
Miasto leży na wzgórzach. Na jednym z nich jest twierdza zbudowana w XIII w i przebudowana później. Jest jedną z największych zachowanych w Albanii. W jej murach znajduje się muzeum militariów z okresu II wojny światowej.
Na trasie skróconej jest 10 pomieszczeń, na pełnej dodatkowo jeszcze 13. Zwiedzanie zaczynamy od kaplicy Podwyższenia Krzyża Świętego, z wystrojem z połowy XVII w.
Wielki pożar od pioruna, całkowicie zniszczył w 1526 roku drewniane miasto i zamek. Po raz ostatni zamek przebudowano w latach 1909-13 po kierownictwem architekta Dušana Jurkoviča.
Katedra jest dominantą wzgórza. Oprócz niedostępnego dla zwiedzających pałacu biskupiego, są na nim także inne budynki oraz średniowieczne mury obronne, przejścia i bramy...
I chociaż wyszedł z tego jeden z najdziwniejszych zamków jakie widziałem, wszystko to jakoś „trzyma się kupy” i jest całkiem efektowne. Na pewno budzi duże zainteresowanie zwiedzających....
Coś próbuje się tu robić, przywracać dawną świetność przynajmniej jednemu zabytkowi, żeby ich fundatorzy, Radziwiłłowie, nie musieli dalej przewracać się w grobach z rozpaczy, co ludzie zrobili z ich dziełami...
Cały ten obszar stanowi obecnie Rezerwat historyczno – kulturalny „Stary Łuck”. Zamek, przedstawiony na ukraińskim banknocie 200 hrywien, zajął w 2011 roku w konkursie na „7 cudów Ukrainy” pierwsze miejsce.
